Urządzenia typu Ebilock 950

System komputerowy Ebilock 950 opracowany został przez szwedzką firmę Adtranz Signal AB na podstawie wieloletnich doświadczeń z urządzeniami komputerowymi (od lat 70) i jest następcą systemu Ebilock 850. Struktura systemu składa się z trzech warstw: systemu sterowania miejscowego (LCSS) - czyli poziomu operatorskiego, systemu przetwarzania zależności z komputerami zależnościowymi oraz systemu sterowników obiektowych (OCS), odpowiedzialnych za sterowanie i kontrolę pracy urządzeń zewnętrznych (sygnalizatorów, zwrotnic).

Poziom operatorski

Podstawowy system operatorski stosowany w nastawnicach Ebilock nazywany jest podsystemem Ebiscreen. Program pracuje w systemie operacyjnym Windows NT. Jego zadaniem jest przyjmowanie poleceń nastawczych wprowadzanych za pomocą myszy lub klawiatury i przekazywanie ich do komputera zależnościowego, informowanie o stanie urządzeń (obraz sytuacji ruchowej, raporty) oraz rejestrowanie zdarzeń. W jego miejsce podłączony może zostać inny system, np. system sterowania zdalnego WSKR. Ebiscreen także może pełnić funkcję systemu zdalnego sterowania, jednak może współpracować tylko z urządzeniami Ebilock.

W systemie Ebiscreen informacje wyświetlane są przeważnie na dwóch lub więcej monitorach. Na jednym z nich przedstawiona jest schematycznie sytuacja ruchowa wraz ze stanem urządzeń zewnętrznych oraz stanem pętli transmisyjnych, komputerów zależnościowych, kontrolą otwarcia drzwi kontenerów itp. Obraz wyświetlany jest na podstawie danych pobieranych z komputera zależnościowego. Zobrazowanie wykonane jest w sposób typowy dla nastawnic komputerowych: na czarnym tle umieszczony jest rysunek układu torowego z zaznaczonymi trójkątnymi symbolami semaforów, poprzecznymi liniami symbolizującymi wykolejnice itp.

Zobrazowanie Ebiscreen

Zasadniczym kolorem obiektów jest kolor szary. Odcinek zajęty podświetlany jest na czerwono, utwierdzony w przebiegu pociągowym - na zielono, w manewrowym - na żółto, w przebiegu w trakcie zwalniania czasowego - na fioletowo. Linia podwójna oznacza tor zamknięty. Zwrotnica/wykolejnica rozpruta oznaczana jest kolorem czerwonym migającym, brak kontroli - kolorem białym migającym, po wybraniu polecenia wyłączenia obwodu torowego z zależności (pJz) - w zielonym kwadracie, indywidualnie zamknięta - kolorem fioletowym. Wyświetlenie sygnału zezwalającego na jazdę pociągową sygnalizowane jest podświetleniem powtarzacza sygnalizatora na zielono, manewrowego - na żółto, utwierdzenie sygnału stój w przebiegu lub sygnalizator końcowy realizowanego przebiegu - kolorem czerwonym. Sygnał zastępczy sygnalizowany jest miganiem powtarzacza na biało. Sygnalizator indywidualnie zamknięty (zastopowany) lub w trakcie zwalniania czasowego oznaczony jest na fioletowo. Blokady liniowe wyświetlane są w postaci jedno lub dwukierunkowej strzałki w różnych barwach, zależnych stanu. Niewielki niebieski trójkąt obok strzałki oznacza blokadę włączoną w kierunku niewłaściwym, zielony pasek - możliwość zmiany kierunku (SBL) lub przygotowanie do zablokowania bloku końcowego (C, Eap) po wjeździe pociągu. W obrębie stacji pokazane są także stany przejazdów: przejazd otwarty wyświetlany jest w kolorze fioletowym, zamknięty - szarym, podczas zamykania/otwierania - kolorem fioletowym migającym. Kolor biały ciągły oznacza brak sygnału z komputera zależnościowego o stanie urządzenia (np. w skutek usterki lub podczas restartu systemu).

Przykładowe symbole:

semafor z możliwością wyświetlenia Ms2, wyświetlony sygnał pociągowy

tarcza manewrowa, wyświetlony sygnał manewrowy

semafor wjazdowy ze znacznikiem końca przebiegu, nastawiony przebieg na szlak

zwrotnica

wykolejnica, zamknięcie indywidualne

blokada liniowa Eac, kierunek włączony, wszystkie odstępy wolne

przejazd drogowy otwarty

Poniżej zobrazowania znajduje się linia poleceń nastawczych przygotowanych do przesłania do warstwy zależnościowej. Polecenia można wprowadzać za pomocą klawiatury lub automatycznie, poprzez kliknięcie prawym przyciskiem myszy na element na obrazie stacji i wybranie z rozwijanego menu odpowiedniego polecenia. Polecenia nastawiania przebiegowego wybiera się klikając na sygnalizator początkowy lewym przyciskiem myszy, a następnie wybierając odpowiednie polecenie z menu sygnalizatora końcowego. Polecenia wypisane do linii poleceń wysyłane są po naciśnięciu przycisku Wykonaj.

Przykładowe polecenia:

POC A G	nastawienie przebiegu pociągowego od sygnalizatora A do G
MAN 11 C	nastawienie przebiegu manewrowego od sygnalizatora Tm11 do C
SZI A, SZW A	zainicjowanie i wyświetlenie sygnału zastępczego
SSS	wyświetlenie sygnału stój na wszystkich sygnalizatorach w obrębie stacji
ZWP 10/ZWM 10	przełożenie zwrotnicy 10 do położenia plus/minus
ZRI 10, ZRK 10	zainicjowanie kasowania i skasowanie sygnalizacji rozprucia
ZWB 10, ZBP 10/ZBM 10, ZBO 10	wyłączenie obwodu torowego z zależności i przełożenie zwrotnicy z wyłączonym obwodem, ponowne włączenie obwodu do zależności
ITS 1, ITO 1	zamknięcie toru dla przebiegów, odwołanie zamkniecia
BLW 2S	włączenie blokady liniowej Eac na torze 2S
BLP 2S	pozwolenie na zmianę kierunku w blokadzie Eac
BLZ 2S	zwolnienie kierunku w blokadzie Eac

Drugi z monitorów posiada okno zdarzeń oraz okno alarmów. W pierwszym z nich archiwizowane są wszystkie zdarzenia będące dokładnym zapisem pracy urządzeń. Zdarzeniem może być np. wyświetlenie sygnału na semaforze, przełożenie zwrotnicy. Baza danych może być wyeksportowana na zewnątrz do formatu np. MS Excel. Alarmy informują personel o usterkach i stanach niebezpiecznych, np. przerwaniu pętli transmisyjnej.

Poziom zależnościowy

Warstwa zależnościwa składa się z dwóch zestawów komputerowych o identycznej strukturze sprzętowej pracujących na procesorach Motorola, z których jeden pracuje jako zasadniczy, a drugi stanowi gorącą rezerwę. Przetwarzanie danych odbywa się dwukanałowo, przez dwa programy napisane przez różne zespoły programistów. Zgodność wyników kontrolowana jest na różnych poziomach - w komputerze zależnościowym oraz w sterownikach obiektowych, bezpośrednio kontrolujących pracę zewnętrznych obiektów. W razie niezgodności funkcje nastawcze przejmuje komputer gorącej rezerwy a usterka jest sygnalizowana. Do poziomu zależnościowego podłączone jest dodatkowo stanowisko diagnostyczne.

Logika zależnościowa zasadniczo realizowana jest w sposób geograficzny. Programy projektowane są w języku Sternol, opracowanym specjalnie na potrzeby systemu Ebilock. Model geograficzny stacji przechowywany jest w postaci łatwo konfigurowalnej tablicy zawierającej właściwości obiektów oraz ich powiązania z innymi. Przetworzenie programu polega na odczytaniu danych z odpowiednich pól tablicy, przetworzeniu ich zgodnie z tzw. równaniami zależnościowymi i wpisaniu do tablicy nowych wartości. Zależności realizowane mogą być także indywidualnie, na podstawie klasycznych tablic zależności.

Poziom sterowników obiektowych

Komunikacja z urządzeniami zewnętrznymi odbywa się przy pomocy tzw. pętli tramsmisyjnych. Do pętli włączone są rozmieszczone w szafach przytorowych koncentratory transmisji. Tym sposobem każdy koncentrator połączony jest z dwóch stron, dzięki czemu w razie podzielenia pętli (uszkodzenia kabla) nadal pozostaje w łączności z komputerem zależnościowym. Koncentratory połączone są ze sterownikami obiektowymi, które przetwarzają przesyłany dotąd w formie cyfrowej sygnał na analogowy i bezpośrednio kontrolują i sterują pracą urządzeń zewnętrznych. System może obsługiwać do kilkunastu pętli transmisyjnych, do każdej z których włączane jest do kilkunastu koncentratorów współpracujących z kilkoma sterownikami obiektowymi. Taka struktura pozwala na połączenie urządzeń w sposób pewny i kablooszczędny.

10.06.2008:

modernizacja SRK
w Wadowicach

EN57-1255