       |
||
  » home » newsy » galeria » sterow. ruchem » wagony » mapa kolejowa » linia 117      » o stronie... » o autorze... » księga gości » linkownia » kontakt 
|
Sterowanie ruchem kolejowymSpecyfiką transportu kolejowego jest masowy przewóz ładunków. Wynikają z tego duże masy pociągów oraz długie drogi hamowania, a co za tym idzie - duże szkody w przypadku potencjalnych wypadków. Z tego względu przejazd taboru musi być odpowiednio zabezpieczony przed kolizją z innymi składami czy też np. nieprawidłowym ułożeniem zwrotnic. Czynnik ludzki jest zawodny, konieczne jest więc stosowanie specjalnych urządzeń działających według ścisłych rygorów, które wykluczą ewentualne pomyłki.  Są to urządzenia sterowania ruchem kole- jowym (USRK), a zajmującą się tą proble- matyką dziedziną jest sterowanie ruchem kolejowym (SRK) - dawniej nazywana zabezpieczeniem ruchu kolejowego (ZRK). Poza zapewnieniem bezpieczeństwa urządzenia SRK umożliwiają usprawnienie i automatyzację niektórych procesów związanych z prowadzeniem ruchu. Można je podzielić na wewnętrzne i zewnętrzne.Struktura sieci kolejowej Droga przebiegu i przebieg Oznaczenia urządzeń SRK Urządzenia łączności Urządzenia zewnętrzne Urządzenia wewnętrzne Sygnalizacja Sygnalizacja na PKP Sygnalizacja na CD (instrukcja D1 - po czesku) Sygnalizacja na DB (po niemiecku) Sygnalizacja na SNCF (Francja) (po niemiecku) Sygnalizacja na CFL (Luxemburg) (po niemiecku) Urządzenia łączności  Ściśle związana ze sterowaniem ruchem jest łączność. W trakcie prowadzenia ruchu kolejowego konieczne jest porozumiewanie pomiędzy sobą dyżurnych ruchu, nastawniczych, maszynistów, dyspozytorów i innych pracowników. Podstawowymi mediami są łączność telefoniczna oraz radiowa.Urządzenia łączności Urządzenia zewnętrzne 
Do zewnętrznych urządzeń sterowania ruchem zaliczyć można np. zwrotnice czy sygnalizatory. Bezpośrednio oddziaływują one na ruch taboru oraz przesyłają zwrotne informacje potrzebne do kontroli ruchu, prawidłowych uzależnień i zapewnienia bezpieczeństwa - np. stan zajętości odcinka torowego czy położenie zwrotnicy.Zwrotnice Wykolejnice Sygnalizatory przytorowe Urządzenia przejazdowe Urządzenia pędniowe Czujniki torowe Obwody torowe Urządzenia SRK na górkach rozrządowych Urządzenia wewnętrzne Urządzenia wewnętrzne nadzorują pracę urządzeń zewnętrznych, realizują wymagane uzależnienia oraz pozwalają na wprowadzenie automatyzacji niektórych procesów sterowania ruchem. Podzielić je można na urządzenia stacyjne i liniowe. Urządzenia stacyjne 
Urządzenia stacyjne odpowiadają za zabezpieczanie ruchu taboru w obrębie posterunku ruchu. Najczęściej mieszczą się w specjalnym budynku zwanym nastawnią, niekiedy - często na małych stacjach - w budynku stacyjnym. Ich główną rolą jest umożliwienie sterowania zwrotnicami, sygnalizatorami i innymi urządzeniami oraz wzajemne ich uzależnienie - np. niemożliwe powinno być podanie sygnału zezwalającego na jazdę gdy droga przebiegu jest ustawiona nieprawidłowo, czy też zmiana ustawienia zwrotnic, wykolejnic biorących udział w nastawionym przebiegu po podaniu sygnału. Jeżeli posterunek ruchu wyposażony jest w kilka nastawni, ich czynności muszą być wzajemnie uzależnione - zadanie to spełnia blokada stacyjna.Zasada działania blokady stacyjnej Stacyjne urządzenia sterowania ruchem kolejowym ewoluowały przez dziesiątki lat i istnieją rozmaite ich odmiany, działające na różnych zasadach i zapewniające różny poziom bezpieczeństwa. Można je podzielić na kilka podstawowych grup: urządzenia mechaniczne (kluczowe oraz scentralizowane), elektromechaniczne, elektryczne przekaźnikowe, przekaźnikowo - komputerowe oraz komputerowe. Urządzenia mechaniczne Jest to najstarszy rodzaj urządzeń sterowania ruchem. Urządzenia zewnętrzne nastawiane są ręcznie, a uzależnienia realizowane są głównie na drodze mechanicznej. Dzielą się na urządzenia kluczowe (zwrotnice nastawiane dźwigniami w terenie i zamykane na klucz) oraz scentralizowane (zwrotnice nastawiane dźwigniami w nastawni).  Urządzenia mechaniczne
Urządzenia elektromechaniczne (suwakowe) Niewiele młodsze od urządzeń mechanicznych. Zastosowano tu elektryczne napędy zwrotnic (i sygnalizatorów kształtowych), a realizacja zależności odbywa się nadal głównie mechanicznie.  Urządzenia elektromechaniczne Urządzenia przekaźnikowe Wszystkie urządzenia zewnętrzne posiadają napędy elektryczne, stosowana jest wyłącznie sygnalizacja świetlna, a do tworzenia zależności zastosowane zostały rozmaite obwody elektryczne powiązane ze sobą przekaźnikami.  Urządzenia przekaźnikowe Urządzenia przekaźnikowo - komputerowe Są to urządzenia przekaźnikowe ze skomputeryzowanym stanowiskiem operatorskim (zamiast klasycznego pulpitu). Często wprowadzane na modernizowanych stacjach. Urządzenia przekaźnikowo-komputerowe Urządzenia komputerowe Najnowocześniejszy rodzaj urządzeń stacyjnych, w których do realizacji uzależnień zastosowano komputery. Komputeryzacja pozwala na automatyzację wielu funkcji i objęcia sterowaniem bardzo dużych obszarów.  Urządzenia komputerowe Automatyka sterowania rozrządem (ASR) Urządzenia ASR stanowią odrębną grupę urządzeń stacyjnych, usprawniających i automatyzujących pracę na górkach rozrządowych dużych stacji towarowych. Są to urządzenia przekaźnikowe i komputerowe.  Urządzenia ASR Urządzenia liniowe 
Jak wskazuje nazwa, urządzenia liniowe najczęściej funkcjonują pomiędzy poste- runkami ruchu. Zalicza się do nich przede wszystkim blokady liniowe, których zada- niem jest zapobieganie wjazdu pociągu na zajęty szlak. Są to urządzenia powiązane z urządzeniami stacyjnymi, obsługiwane przez posterunki ruchu na końcach danego szlaku.Zasada działania blokad liniowych
Umieszczone tu zostały także opisy innych urządzeń sterowania ruchem, które nie zaliczają się bezpośrednio do urządzeń stacyjnych: Sterowanie urządzeniami przejazdowymi Przekazywanie informacji z toru do pojazdu Urządzenia zdalnego sterowania ruchem 
Terminal WSKR-PIP Urządzenia przekazywania informacji o pociągu Samoczynne sterowanie ruchem na liniach małoobciążonych Dodatki Materiał opracowany m.in. na podstawie instrukcji kolejowych (R1, R12, E1, E17, WTBE10 i innych) oraz książek: M. Dąbrowa-Bajon, "Podstawy sterowania ruchem kolejowym", A. Mikulski - "Elektromechaniczne urządzenia bezpieczeństwa ruchu pociągów", oraz tytułów wydawnictwa WKŁ Warszawa - "Elektryczne urządzenia zabezpieczenia ruchu kolejowego" (urządzenia stacyjne, urządzenia liniowe), "Zblokowany system sterowania ruchem kolejowym na stacjach typu IZH111". Mile widziane wszelkie komentarze, sugestie lub uwagi o ewentualnych nieścisłościach czy błędach (kontakt). |
   ZML Kęty   |
  (c) Paweł Okrzesik 2003-2008. Wykorzystywanie elementów witryny bez wiedzy i zgody autora zabronione.
|
||